คำศัพท์วีซ่า 2569: รวมศัพท์ที่ต้องรู้ก่อนยื่นคำร้อง
เอกสารและประกาศเรื่องวีซ่ามักใช้คำเฉพาะทางที่เป็นภาษาอังกฤษปนไทย ผู้ยื่นคำร้องหลายคนสับสนเพราะคำเดียวกันถูกเรียกต่างกันในแต่ละสถานทูต หน้านี้รวบรวม คำศัพท์วีซ่า ที่พบบ่อยที่สุด พร้อมคำอธิบายภาษาไทยแบบสั้นและตรงประเด็น
คำอธิบายในหน้านี้เป็นแนวทางทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่ข้อกำหนดของสถานทูตใดสถานทูตหนึ่ง เงื่อนไขจริงของแต่ละประเทศแตกต่างกัน และเปลี่ยนแปลงได้ตลอด ควรตรวจสอบกับแหล่งข้อมูลทางการของประเทศจุดหมายก่อนยื่นเสมอ
คำถามที่พบบ่อยเรื่องคำศัพท์วีซ่า
เพราะแต่ละประเทศออกแบบระบบวีซ่าของตนเอง คำที่ใช้จึงมาจากกฎหมายและระเบียบภายในของประเทศนั้น เอกสารที่ทำหน้าที่เดียวกัน อาจถูกเรียกว่า หนังสือรับรองงาน ในประเทศหนึ่ง และเรียกว่า Employer letter ในอีกประเทศหนึ่ง สิ่งที่ควรยึดคือ หน้าที่ของเอกสาร ไม่ใช่ชื่อเรียก
ไม่ใช่ อายุวีซ่าคือช่วงเวลาที่ใช้วีซ่าเดินทางเข้าประเทศได้ ส่วนจำนวนวันที่พำนักได้จริง ระบุไว้แยกต่างหากเป็นระยะพำนัก วีซ่าอายุหนึ่งปีที่ให้พำนักครั้งละ 30 วัน หมายถึงเข้าออกได้ภายในหนึ่งปี แต่แต่ละครั้งอยู่ได้ไม่เกิน 30 วัน
ไม่ใช่ ศูนย์รับคำร้องไม่มีอำนาจพิจารณาผล หากเจ้าหน้าที่ทักท้วง มักเป็นเรื่องความครบถ้วนของเอกสารตามเช็กลิสต์ ไม่ใช่การตัดสินคำร้อง การพิจารณาและตัดสินเป็นอำนาจของสถานทูตเท่านั้น
เป็นไปได้ วีซ่าคืออนุญาตให้เดินทางไปถึงด่าน ส่วนการอนุญาตให้เข้าประเทศจริงเป็นดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมือง จึงควรพกเอกสารประกอบ เช่น ที่พัก ตั๋วขากลับ และแผนการเดินทาง ติดตัวไว้เสมอ
ต้องเป็นประกันที่ครอบคลุมพื้นที่และวงเงินตามเกณฑ์ที่กำหนดสำหรับวีซ่าเชงเก้น รวมถึงครอบคลุมตลอดระยะเวลาที่ขอพำนัก ควรตรวจเงื่อนไขกับสถานทูตของประเทศจุดหมายหลักก่อนซื้อกรมธรรม์ทุกครั้ง
ไม่มีรายการตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับสถานการณ์ของแต่ละคน โดยทั่วไปคือเอกสารที่อธิบายเหตุผลในการกลับประเทศไทย เช่น หนังสือรับรองงาน หลักฐานการเรียน ทะเบียนบ้าน เอกสารทรัพย์สิน หรือหลักฐานความรับผิดชอบต่อครอบครัว
คู่คำที่คนมักเข้าใจสลับกัน
ความเข้าใจผิดส่วนใหญ่ ไม่ได้เกิดจากการไม่รู้คำศัพท์ แต่เกิดจากการสลับความหมายของคำสองคำที่ดูคล้ายกัน สี่คู่ต่อไปนี้ คือคู่ที่ทำให้ผู้เดินทางวางแผนผิดบ่อยที่สุด
- อายุวีซ่า กับ ระยะพำนัก ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน อายุวีซ่าคือช่วงเวลาที่ใช้เดินทางเข้าประเทศได้ ส่วนระยะพำนักคือจำนวนวันที่อยู่ได้ต่อการเข้าหนึ่งครั้ง วีซ่าอายุหนึ่งปี ไม่ได้แปลว่าอยู่ได้หนึ่งปี
- การมีวีซ่า กับ สิทธิ์เข้าเมือง ไม่เหมือนกัน วีซ่าคืออนุญาตให้เดินทางไปถึงด่าน ส่วนการอนุญาตให้เข้าประเทศจริง เป็นดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองที่ด่านปลายทาง
- ศูนย์รับคำร้อง กับ สถานทูต ทำหน้าที่คนละอย่าง ศูนย์รับคำร้องรับเอกสารและเก็บข้อมูลชีวมิติ ส่วนการพิจารณาและตัดสินผล เป็นอำนาจของสถานทูตเท่านั้น
- ยกเว้นวีซ่า กับ ระบบอนุญาตเดินทางออนไลน์ ต่างกัน การยกเว้นวีซ่าคือไม่ต้องขออะไรล่วงหน้า ส่วนระบบออนไลน์อย่าง eTA หรือ ETIAS ยังต้องลงทะเบียนและได้รับอนุมัติก่อนเดินทาง
- ค่าธรรมเนียมวีซ่า กับ ค่าบริการศูนย์รับคำร้อง เป็นคนละรายการ ค่าธรรมเนียมวีซ่าเก็บโดยหน่วยงานผู้พิจารณา ส่วนค่าบริการเก็บโดยศูนย์รับคำร้อง และมักไม่คืนทั้งสองรายการ
- หลักฐานการเงิน กับ ที่มาของเงิน ถูกประเมินคนละมุม ยอดเงินบอกว่ามีพอหรือไม่ ส่วนที่มาของเงินบอกว่าเงินนั้นสมเหตุสมผลกับอาชีพและรายได้ที่แจ้งไว้หรือไม่
หากยังไม่แน่ใจว่าคำใดหมายถึงอะไรในบริบทของประเทศที่คุณจะไป ให้ยึดคำอธิบายจากประกาศทางการของประเทศนั้นเป็นหลักเสมอ เพราะบางประเทศใช้คำเดียวกัน แต่ให้ความหมายและเงื่อนไขต่างกัน
ใช้หน้านี้อย่างไรให้ได้ประโยชน์
คำศัพท์ในหน้านี้ถูกจัดกลุ่มตามลำดับที่คุณจะพบจริง เริ่มจากประเภทวีซ่า ไปสู่เอกสารประกอบ ขั้นตอนการยื่น และผลการพิจารณา หากกำลังเตรียมคำร้องอยู่ แนะนำให้อ่านตามลำดับนี้
- เริ่มจากกลุ่มประเภทวีซ่า เพื่อยืนยันว่าวีซ่าที่กำลังจะยื่น ตรงกับวัตถุประสงค์การเดินทางจริง
- อ่านกลุ่มเอกสารและหลักฐาน แล้วนำไปเทียบกับเช็กลิสต์ของสถานทูตประเทศจุดหมาย ทีละรายการ
- ดูกลุ่มขั้นตอนการยื่น เพื่อเข้าใจว่าใครทำหน้าที่อะไร ระหว่างสถานทูตกับศูนย์รับคำร้อง
- อ่านกลุ่มผลการพิจารณา ก่อนวันรับเล่มคืน จะได้ตรวจรายละเอียดบนวีซ่าได้ถูกจุด
- หากพบคำที่ไม่คุ้นในเช็กลิสต์ของสถานทูต ให้ค้นคำนั้นในหน้านี้ก่อน แล้วจึงตรวจความหมายทางการอีกครั้ง
- จำไว้เสมอว่า คำอธิบายในหน้านี้เป็นแนวทางทั่วไป ไม่ได้แทนประกาศอย่างเป็นทางการของแต่ละประเทศ
อ่านต่อตามประเทศจุดหมาย
เมื่อเข้าใจ คำศัพท์วีซ่า พื้นฐานแล้ว ขั้นต่อไปคือดูเงื่อนไขจริงของประเทศที่ตั้งใจไป เพราะเอกสารและขั้นตอนต่างกันในแต่ละประเทศ แม้จะใช้คำเรียกเดียวกันก็ตาม
- จีน — วีซ่าจีน คนไทย 2569
- ญี่ปุ่น — วีซ่าญี่ปุ่น ราคา 2569
- นิวซีแลนด์ — วีซ่านิวซีแลนด์ ราคา 2569
- ฝรั่งเศส — วีซ่าฝรั่งเศส 2569
- ยุโรปและเชงเก้น — วีซ่ายุโรป ราคา 2569
- สหราชอาณาจักร — เอกสารขอวีซ่าอังกฤษ 2569
- ออสเตรเลีย — วีซ่าออสเตรเลีย 2569
- อิตาลี — เอกสารขอวีซ่าอิตาลี 2569
- อเมริกา — สัมภาษณ์วีซ่าอเมริกา 2569
- เกาหลีใต้ — วีซ่าเกาหลี ราคา 2569
- แคนาดา — ขอวีซ่าแคนาดา ท่องเที่ยว 2569
- ไต้หวัน — วีซ่าไต้หวัน 2569
ผลการพิจารณาและหลังได้รับวีซ่า
เมื่อคำร้องได้รับการพิจารณาแล้ว จะพบคำเหล่านี้ในเอกสารแจ้งผลและบนหน้าวีซ่า
- หนังสือแจ้งผล (Decision letter / Grant letter) — เอกสารแจ้งผลการพิจารณา ระบุเงื่อนไขและสิ่งที่ต้องทำต่อ
- Visa sticker (สติกเกอร์วีซ่า) — สติกเกอร์วีซ่าในหนังสือเดินทาง ควรตรวจชื่อ วันที่ และประเภทให้ถูกต้องทันทีที่ได้รับเล่มคืน
- Visa validity (อายุวีซ่า) — ช่วงเวลาที่ใช้วีซ่าเดินทางเข้าประเทศได้ ไม่เท่ากับจำนวนวันที่พำนักได้
- Duration of stay (ระยะพำนัก) — จำนวนวันที่ได้รับอนุญาตให้อยู่ในประเทศต่อการเข้าหนึ่งครั้ง
- Visa conditions (เงื่อนไขวีซ่า) — ข้อกำหนดที่ต้องปฏิบัติตามระหว่างพำนัก เช่น สิทธิ์ทำงานหรือเรียน
- Genuine visitor — เกณฑ์ประเมินว่าผู้สมัครตั้งใจเดินทางตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งจริงและจะกลับตามกำหนด
- Refusal (การปฏิเสธคำร้อง) — ผลพิจารณาที่ไม่อนุมัติ พร้อมเหตุผลอ้างอิงตามระเบียบ
- Appeal / Administrative review — ช่องทางขอทบทวนผล ไม่ได้เปิดให้ทุกประเภทวีซ่าและทุกประเทศ
- Reapply (ยื่นใหม่) — การยื่นคำร้องอีกครั้งหลังแก้ไขจุดที่เป็นเหตุให้ถูกปฏิเสธ
- Overstay (อยู่เกินกำหนด) — การพำนักเกินวันที่ได้รับอนุญาต มีผลต่อการยื่นคำร้องในอนาคต
- Port of entry (ด่านตรวจคนเข้าเมือง) — จุดที่เจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองตัดสินใจอนุญาตให้เข้าประเทศ แม้จะมีวีซ่าแล้วก็ตาม
ขั้นตอนการยื่นและการนัดหมาย
คำในกลุ่มนี้จะพบระหว่างกรอกคำร้อง จองคิว และเข้ายื่นเอกสาร
- ศูนย์รับคำร้องวีซ่า (Visa application centre) — หน่วยงานเอกชนที่รับเอกสารและเก็บข้อมูลชีวมิติแทนสถานทูต ไม่มีอำนาจอนุมัติหรือปฏิเสธคำร้อง
- VFS Global / TLScontact — ผู้ให้บริการรับคำร้องที่สถานทูตหลายแห่งแต่งตั้ง ทำหน้าที่ด้านธุรการส่วนหน้าเท่านั้น
- ไบโอเมตริกซ์ (Biometrics / ข้อมูลชีวมิติ) — การเก็บลายนิ้วมือและภาพถ่ายใบหน้าตามขั้นตอน โดยทั่วไปต้องมาดำเนินการด้วยตนเอง
- จุดหมายหลัก (Main destination) — ประเทศที่มีเหตุผลหลักหรือระยะเวลาพำนักมากที่สุดในทริป ใช้ตัดสินว่าต้องยื่นคำร้องกับสถานทูตประเทศใด
- เขตอำนาจการยื่น (Jurisdiction) — ขอบเขตพื้นที่ที่สถานทูตหรือสถานกงสุลแต่ละแห่งรับผิดชอบรับคำร้อง
- การนัดหมาย (Appointment) — วันเวลาที่จองไว้เพื่อเข้ายื่นเอกสารหรือเข้าสัมภาษณ์
- การสัมภาษณ์ (Interview) — ขั้นตอนที่เจ้าหน้าที่กงสุลสอบถามวัตถุประสงค์การเดินทาง ไม่ใช่ทุกประเทศที่กำหนดให้มี
- DS-160 — แบบฟอร์มคำร้องขอวีซ่าชั่วคราวออนไลน์ของสหรัฐอเมริกา ต้องใช้หมายเลขยืนยันในการนัดสัมภาษณ์
- ImmiAccount — ระบบยื่นคำร้องออนไลน์ของหน่วยงานตรวจคนเข้าเมืองออสเตรเลีย
- UKVI — หน่วยงานวีซ่าและตรวจคนเข้าเมืองของสหราชอาณาจักร
เอกสารและหลักฐานประกอบคำร้อง
กลุ่มนี้คือเอกสารที่สถานทูตใช้ประเมินว่าข้อมูลของผู้สมัครสอดคล้องและตรวจสอบได้จริงหรือไม่
- หลักฐานการเงิน (Proof of funds / Financial evidence) — เอกสารแสดงว่ามีเงินเพียงพอดูแลค่าใช้จ่ายตลอดการเดินทาง มักเป็นรายการเดินบัญชีย้อนหลัง
- Bank statement (รายการเดินบัญชี) — เอกสารจากธนาคารที่แสดงการเคลื่อนไหวของบัญชี สถานทูตดูความสม่ำเสมอ ไม่ได้ดูแค่ยอดคงเหลือ
- Source of funds (ที่มาของเงิน) — คำอธิบายว่าเงินก้อนในบัญชีมาจากไหน โดยเฉพาะเงินที่เพิ่งโอนเข้ามาก่อนยื่น
- หนังสือรับรองงาน (Employer letter) — เอกสารจากนายจ้างยืนยันตำแหน่ง รายได้ อายุงาน และการอนุมัติวันลา
- จดหมายเชิญ (Invitation letter) — หลักฐานจากผู้เชิญในประเทศปลายทาง อธิบายความสัมพันธ์และวัตถุประสงค์การเดินทาง
- ผู้สนับสนุนค่าใช้จ่าย (Sponsor) — ผู้ที่รับผิดชอบค่าใช้จ่ายแทนผู้สมัคร ต้องมีเอกสารการเงินและหลักฐานความสัมพันธ์ประกอบ
- แผนการเดินทาง (Itinerary) — กำหนดการเดินทางรายวัน ที่พัก และการเดินทางภายในประเทศ ควรสอดคล้องกับตั๋วและการจองจริง
- ประกันการเดินทาง (Travel medical insurance) — ประกันที่ครอบคลุมพื้นที่และวงเงินตามเกณฑ์ของวีซ่า วีซ่าเชงเก้นมีเกณฑ์ขั้นต่ำเฉพาะ
- หลักฐานความผูกพัน (Proof of ties) — เอกสารที่ช่วยอธิบายเหตุผลในการกลับประเทศไทยหลังจบทริป เช่น งาน ครอบครัว หรือทรัพย์สิน
- คำแปลรับรอง (Certified translation) — คำแปลเอกสารที่ได้รับการรับรองตามที่สถานทูตกำหนด
ประเภทและสถานะของวีซ่า
คำกลุ่มนี้ใช้บอกว่าวีซ่าที่คุณกำลังยื่นเป็นแบบใด และใช้เดินทางได้อย่างไร
- Visa (วีซ่า) — เอกสารอนุญาตให้เดินทางเข้าประเทศตามวัตถุประสงค์และระยะเวลาที่กำหนด ไม่ได้รับประกันสิทธิ์เข้าเมืองโดยอัตโนมัติ
- วีซ่าชั่วคราว (Nonimmigrant / Temporary visa) — วีซ่าสำหรับพำนักชั่วคราว เช่น ท่องเที่ยว ธุรกิจ หรือศึกษาต่อ โดยมีเจตนากลับประเทศเมื่อครบกำหนด
- วีซ่าถาวร (Immigrant visa) — วีซ่าสำหรับผู้ที่ตั้งใจไปพำนักถาวร มีเงื่อนไขและเอกสารต่างจากวีซ่าชั่วคราวโดยสิ้นเชิง
- Schengen visa (วีซ่าเชงเก้น) — วีซ่าระยะสั้นสำหรับเดินทางในกลุ่มประเทศเชงเก้น พำนักรวมได้ไม่เกิน 90 วันในทุกช่วง 180 วัน
- Type C — รหัสเรียกวีซ่าระยะสั้นในระบบเชงเก้น ใช้กับการท่องเที่ยว เยี่ยมเยียน และธุรกิจบางกรณี
- Single entry / Multiple entry — เข้าประเทศได้ครั้งเดียว หรือเข้าออกได้หลายครั้งภายในอายุวีซ่า
- Visa exemption / ยกเว้นวีซ่า — สิทธิ์เดินทางเข้าประเทศได้โดยไม่ต้องขอวีซ่าล่วงหน้า ภายใต้เงื่อนไขและระยะเวลาที่กำหนด
- Visa on arrival — ขอวีซ่าที่ด่านตรวจคนเข้าเมืองปลายทาง ไม่ใช่ทุกสัญชาติและทุกด่านที่ใช้ได้
- eTA / ETA / eVisa — ระบบขออนุญาตเดินทางหรือวีซ่าแบบออนไลน์ ใช้แทนวีซ่าติดเล่มในบางประเทศ
- Transit (ผ่านแดน) — การเดินทางผ่านประเทศหนึ่งเพื่อไปยังปลายทางอื่น บางกรณีต้องขอวีซ่าผ่านแดนแยกต่างหาก
ตรวจสอบและอัปเดตข้อมูลล่าสุด: 29 สิงหาคม 2569